Nhân vật
Nghệ nhân Vũ Hồng Phong - Bàn tay vàng giữ hồn gỗ Việt
Hơn nửa thế kỷ đi cùng nghề mộc, nghệ nhân Vũ Hồng Phong không chỉ dựng nên những nếp nhà gỗ cổ, mà còn lặng lẽ gìn giữ một lớp trầm tích văn hóa trong đời sống đương đại.
Giữ nếp tín ngưỡng thờ Mẫu từ những điều giản dị
Trong đời sống văn hoá tâm linh của người Việt, tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ, Tứ phủ từ lâu đã giữ một vị trí đặc biệt. Không chỉ là nơi gửi gắm niềm tin, đó còn là không gian gìn giữ những chuẩn mực ứng xử: sự khiêm nhường trước đấng tối cao, lòng thành trong hành lễ, và một lối hành đạo biết tiết chế, biết đủ.
Nghệ nhân Vũ Ngọc Chinh - Người giữ lửa tín ngưỡng thờ Mẫu nơi cửa biển xứ Thanh
Ở dải đất ven biển xứ Thanh, nơi con người bao đời sống cùng sóng gió và gửi gắm niềm tin vào các đấng linh thiêng, đền Đức Thánh Cả (thôn Vạn Thắng, xã Vạn Lộc, tỉnh Thanh Hóa) hiện lên như một không gian văn hóa - tín ngưỡng lắng đọng. Ngôi đền thờ Tứ vị Thánh Nương không chỉ là nơi hương khói, cầu an, mà còn là nơi lưu giữ ký ức cộng đồng, nơi nếp sống tinh thần được gìn giữ và tiếp nối qua nhiều thế hệ.
Hiền Anh Sao Mai: Hát từ trái tim Bồ Tát, sống bằng ánh sáng Phật và tình thương của Mẫu
Với Chủ tịch Cộng đồng Doanh nhân Thiền ca Việt Nam - Hiền Anh Sao Mai - Đạo Phật và Tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ, Tứ phủ không chỉ là niềm tin tâm linh, mà là lẽ sống, là hơi thở trong từng lời ca và hành động. Chị chọn sống một đời tỉnh thức và biết ơn, nơi mỗi giai điệu thiền ca là một lời nguyện cầu, mỗi dự án nghệ thuật là một lễ phẩm cúng dường, và mỗi ngày là một hành trình quay về chính mình bằng ánh sáng trí tuệ và hơi ấm của tình thương.
Nghệ nhân dân gian Nguyễn Văn Mười - “Giữ lửa” tín ngưỡng thờ Mẫu vùng đất Kinh Bắc
Trong dòng chảy văn hóa tâm linh Việt Nam, tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ, Tứ phủ giữ một vị trí đặc biệt, là biểu hiện sinh động của đời sống tinh thần, gắn liền với truyền thống tôn vinh nữ thần, cội nguồn và lòng hướng thiện của dân tộc. Trên hành trình gìn giữ và phát huy giá trị đặc sắc ấy, nghệ nhân dân gian (NNDG) Nguyễn Văn Mười - thủ nhang Phúc Lộc Điện (Bắc Ninh) - đã và đang là một trong những tấm gương tiêu biểu, tận tâm, tận lực phụng sự Thánh Mẫu với tinh thần trách nhiệm cao cả.
Nghệ nhân, đồng thầy Chu Đức Tấn - Giữ lửa cho tín ngưỡng thờ Mẫu trong thời đại số
Trong hành trình gìn giữ và phát huy di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại - tín ngưỡng thờ Mẫu, một nhân vật tiêu biểu đã và đang để lại nhiều dấu ấn sâu sắc chính là nghệ nhân, đồng thầy Chu Đức Tấn, Giám đốc Văn phòng đại diện Viện Nghiên cứu và Phát triển Đạo Mẫu Việt Nam tỉnh Bắc Kạn (nay là Thái Nguyên).
Nghệ nhân, thanh đồng Trần Thị Thắm: Giữ lửa tín ngưỡng thờ Mẫu giữa đại ngàn Tây Nguyên
Giữa núi rừng Tây Nguyên đầy nắng gió, nơi đại ngàn bazan vang vọng hồn thiêng sông núi, có một người phụ nữ thầm lặng ngày ngày giữ lửa tín ngưỡng thờ Mẫu - đó là nghệ nhân, thanh đồng Trần Thị Thắm. Bà không chỉ là vị thủ nhang của bản điện Linh Từ Tâm Đức (Đắk Lắk), mà còn là một người gìn giữ, lan tỏa ánh sáng của lòng từ, của đạo hạnh, của những giá trị văn hóa dân tộc thuần hậu giữa thời hiện đại.
Chân dung đồng thầy Nguyễn Thị Hiến - Giữ đạo bằng tâm, phụng thờ bằng đức
Giữa vùng đất linh thiêng phố Kiểu - Yên Trường (Yên Định, Thanh Hóa), bên dòng sông Mã hiền hòa, có một người phụ nữ lặng lẽ phụng thờ và gìn giữ ngôi đền thờ danh tướng Trương Công Mỹ. Đồng thầy Nguyễn Thị Hiến - thủ nhang đền - không chỉ là người nối dài hương khói cho một danh nhân thời Trần, mà còn là nhân chứng sống động cho tinh thần “thờ tướng như thờ thánh”, “giữ đạo bằng tâm, phụng thờ bằng đức”.
Đồng thầy Hoàng Xuân Thuỷ - Bền chí vững tâm giữ gìn tín ngưỡng
Trong dòng chảy bao la của văn hoá dân tộc, có những con người lặng thầm như gốc cổ thụ, tỏa bóng mát cho bao lớp người đi sau mà chẳng mảy may kể công. Họ là những bậc giữ đạo bằng tâm, hành đạo bằng trí, và truyền đạo bằng đức, để hồn cốt dân tộc không phai giữa bụi thời gian. Đồng thầy Hoàng Xuân Thuỷ, một người con của vùng đất thiêng Cao Mại, xã Bình Thanh, tỉnh Hưng Yên, là một gương sáng như thế, người hơn 40 năm đứng bóng đèn nhang, phụng sự Thánh Mẫu, mà chưa một lần vơi đạo tình hay nhạt nghĩa thầy trò.
Giữa hai bờ Phật - Mẫu: Người thầy và cánh sen gìn giữ ánh sáng từ tâm
Trong thế giới nhiều chuyển động và phân mảnh hôm nay, có những cá nhân không đi tìm sự nổi bật giữa đám đông, mà lặng lẽ thắp lên một thứ ánh sáng âm ỉ nhưng bền bỉ - ánh sáng của từ tâm. Đại đức Thích Giác Tiến, trụ trì chùa Linh Cao (Bắc Ninh), thành viên Ban Trị sự chùa Huyền Trang (TP. HCM), hiện công tác tại Ban Từ thiện báo Giác Ngộ - là một trong số hiếm những thiền sư như thế.
Đồng thầy Nguyễn Cao Đán - Gương sáng giữ đạo, một tấm lòng giữa đời
Trên mảnh đất linh thiêng Vĩnh Phúc (nay là Phú Thọ), nơi “núi bọc sông bao, sơn kỳ thủy tú”, có một người thầy đã dành cả cuộc đời để giữ gìn ngọn lửa tín ngưỡng thờ Mẫu, đó là đồng thầy Nguyễn Cao Đán, hay còn được biết đến với pháp danh Pháp Ân, người hiện giữ ngôi vị thủ nhang Trung Linh Điện. Ông đã dành cả đời để bảo tồn tín ngưỡng, giữ gìn đạo hạnh và thấm nhuần tinh thần khiêm cung.
Đại đức Thích Tâm Đạt: Phật và Mẫu - Một niềm tin, một đạo làm người
Trong dòng chảy văn hóa tâm linh của người Việt, tín ngưỡng thờ Mẫu và đạo Phật dường như không tách biệt, mà hòa quyện như hai mạch nguồn thiêng liêng, cùng nuôi dưỡng đạo tâm, đạo nghĩa cho con người. Ở Quảng Ninh, nơi có ngôi chùa Cốc cổ kính đã được phục dựng lại từ năm 2008, Đại đức Thích Tâm Đạt không chỉ là một bậc chân tu của Phật giáo, mà còn là người thấu hiểu sâu sắc tinh thần bao dung và nhân văn của tín ngưỡng thờ Mẫu, một thực hành văn hóa bản địa giàu sức sống.
Nghệ nhân dân gian Vũ Quốc Tuấn: Gương sáng đồng thầy tri thức, khiêm cung
Giữa dòng chảy sôi động của xã hội hiện đại, vẫn còn đó những con người lặng lẽ nhưng bền bỉ gìn giữ mạch nguồn văn hóa dân tộc. Trong tín ngưỡng thờ Mẫu, di sản phi vật thể đại diện của nhân loại, hình ảnh những đồng thầy có tri thức, giữ gìn chuẩn mực đạo hạnh, đang trở thành điểm tựa vững chắc cho cộng đồng. Nghệ nhân dân gian Vũ Quốc Tuấn (Vũ Anh Tuấn), thủ nhang đền Mẫu Tam Cờ (Tuyên Quang), là một gương mặt tiêu biểu như thế.
Hoa khôi Nguyễn Thị Vân Anh: Từ giảng đường đến hành trình truyền cảm hứng
Không chỉ sở hữu vẻ đẹp ngọt ngào cùng thành tích học tập ấn tượng, Nguyễn Thị Vân Anh – Hoa khôi Đại học Thủy Lợi 2023 – còn là gương mặt quen thuộc trong các hoạt động thiện nguyện, đào tạo người mẫu và MC tại nhiều trường đại học. Với khát vọng khẳng định bản thân và lan tỏa giá trị tích cực đến cộng đồng, Vân Anh đang từng bước chinh phục đấu trường Hoa khôi Sinh viên Việt Nam 2025.