Ký sự văn hóa
Canh hầu Đền Phú Vị - Lát cắt văn hoá nhân văn sâu sắc
Tôi về Đền Phú Vị, ngự tại xã Hữu Lũng, tỉnh Lạng Sơn, trong ngày cuối đông, khi sương núi còn vương trên những lối nhỏ dẫn vào đền. Ngày 11 tháng 11 âm lịch, cũng là ngày 30 tháng 12 năm 2025 dương lịch, ngôi đền cổ lặng lẽ bước sang một dấu mốc quan trọng: lễ nhập tự, chính thức giao trọng trách thủ nhang cho đồng thầy Nguyễn Việt Hà.
Ký sự văn hoá: Tết Đoan Ngọ qua lăng kính Đền Rừng
Trên triền đất xưa thuộc phường Ngọc Thụy, quận Long Biên, thành phố Hà Nội - nơi đất trời dường như còn giữ được mạch linh thiêng dội về từ bến sông Hồng - có một ngôi đền mang tên giản dị mà gợi bao linh cảm: Đền Rừng. Ngày mùng 5 tháng 5 âm lịch, giữa tiết trời oi nồng của đầu hạ, tôi tìm đến nơi đây để cảm nhận một mùa Tết Đoan Ngọ khác - sâu hơn, lắng hơn, trong dòng chảy tín ngưỡng dân gian thờ Mẫu của người Việt.
Ký sự văn hoá hầu đồng: Một ngày ở Đền Mẫu Đầm Sen
Hạ tuần tháng Tư âm lịch, năm Ất Tỵ, tôi có dịp về với Đền Mẫu Đầm Sen theo lời mời của NNDG, thanh đồng Nguyễn Văn Quân. Hà Nội có nhiều ngôi đền mang tên Mẫu Đầm Sen, nhưng nơi tôi đặt chân tới nằm ở huyện Thường Tín - một vùng đất còn vẹn nguyên màu sắc nông thôn Bắc Bộ, cách trung tâm thành phố khoảng 30 km về phía tây nam.
Thanh đồng Trần Hồng Vân - Vấn hầu mộc mạc nơi chốn tổ
Hạ tuần tháng 3 âm lịch, khi những tia nắng cuối xuân như dải lụa vàng óng ánh vắt qua những mái đền cổ kính, tôi có dịp tìm về đền Mẫu tại phường Thanh Trì (Hoàng Mai - Hà Nội) - chốn Tổ linh thiêng của thanh đồng Trần Hồng Vân - hiệu Hoa Hạnh (TP. Hà Nội). Trong tiết trời hửng nắng, buổi hầu Thánh của bà hiện lên như một bản giao hưởng của tâm linh và văn hoá, mộc mạc mà sâu sắc, tinh khôi mà lắng đọng.
Ký sự hầu đồng: Thăm nghệ nhân Bùi Tuấn Mã tại Đông Cuông Vọng Từ
Trung tuần tháng Hai âm lịch năm Ất Tỵ 2025, tiết xuân còn vương vấn, tôi hữu duyên được đặt chân tới Đông Cuông Vọng Từ – nơi thờ Chúa Bà Đông Cuông, vị thần linh thiêng gắn với tín ngưỡng Tứ phủ của người Việt. Đây là lần thứ ba trong năm tôi đến chiêm bái các bản điện thờ chính cung Chúa Bà, nhưng cảm xúc đều nguyên vẹn như nhau: sự kính cẩn trước không gian thờ tự trang nghiêm, sự ấm áp của tình người và lòng tôn kính đối với một di sản văn hóa dân gian lâu đời.
Dấu ấn linh thiêng của nghệ nhân, thanh đồng Nguyễn Văn Quân tại Liên hoan diễn xướng Chầu văn tỉnh Lạng Sơn 2025
Liên hoan diễn xướng Chầu văn tỉnh Lạng Sơn mở rộng năm 2025 đã khép lại trong không khí trang nghiêm và thành kính, để lại dư âm sâu lắng trong lòng giới mộ đạo. Sự kiện được tổ chức tại đền Cửa Đông – một trong những ngôi đền linh thiêng bậc nhất xứ Lạng, là hoạt động trọng tâm của Lễ hội Hoa Đào, do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Lạng Sơn phối hợp với Ban Quản lý đền tổ chức.
Ký sự văn hoá hầu đồng: Gặp gỡ Nghệ nhân Trần Văn Hải tại xứ Lạng đầu xuân
Những ngày đầu xuân, cái rét ngọt ôm trọn không gian Liên hoan diễn xướng Chầu văn tỉnh Lạng Sơn mở rộng năm 2025. Mưa bụi giăng giăng trên những con đường dẫn về đền Cửa Đông – nơi thờ Quan Lớn Đệ Tam. Giữa hàng trăm nghệ nhân, thanh đồng từ khắp nơi tề tựu, tôi bắt gặp anh Trần Văn Hải – một thanh đồng đã có cho mình hơn hai thập kỷ gắn bó với tín ngưỡng thờ Mẫu.
Ký sự hầu đồng: Thượng Nguyên uy linh tại đền Rừng
Từ bao đời nay, ngày rằm tháng Giêng - Tết Thượng Nguyên - vẫn được người Việt xem là dịp linh thiêng, khi trời đất giao hòa, lòng người hướng thiện, Trời - Phật - Thánh Thần ban phúc lành cho nhân gian. Ở chốn địa linh đền Rừng, giữa không khí xuân còn vương sắc đào hồng, lễ Thượng Nguyên không chỉ là cuộc hành hương về với cõi tâm linh mà còn là dịp để chứng kiến một nghi lễ huyền nhiệm - vấn hầu của Nghệ nhân, thủ nhang Hoàng Xuân Mai.
Thăm Đông Cuông Vọng Từ trong tiết Thượng Nguyên
Tết Nguyên Tiêu – hay còn gọi là Tết Thượng Nguyên – là một trong ba kỳ lễ quan trọng trong năm theo quan niệm dân gian, bên cạnh Tết Trung Nguyên (rằm tháng Bảy) và Tết Hạ Nguyên (rằm tháng Mười). Nếu Trung Nguyên là dịp Địa quan xá tội vong nhân, Hạ Nguyên là lúc Thủy quan giải ách, thì Thượng Nguyên là thời điểm Thiên quan tứ phước – trời ban phúc lành cho nhân gian.
Thăm đền Rừng đầu xuân
Tiết Lập xuân năm Ất Tỵ 2025, tôi trở lại đền Rừng, bái yết Phật Thánh và chúc Tết nghệ nhân, thủ nhang Hoàng Xuân Mai, lắng nghe những câu chuyện đầu năm đầy hứng khởi.