Trong không gian ấy, Nghệ nhân Vũ Ngọc Chinh, thủ nhang đền Đức Thánh Cả, là người đã lặng lẽ gắn bó hơn hai thập niên, và có hơn 35 năm bảo tồn tín ngưỡng thờ Mẫu. Ông không xuất hiện như một nhân vật nổi bật theo cách ồn ào, mà được cộng đồng nhắc đến bởi sự điềm đạm, hiểu biết và một thái độ hành đạo chuẩn mực.
Với ông, cái thiêng không nằm ở những biểu hiện phô diễn, mà ở cách con người giữ đạo trong lòng. Mỗi nghi lễ không chỉ là sự tái hiện của tín ngưỡng, mà còn là cách chuyển tải những giá trị về nhân nghĩa, về cách sống thuận hòa, biết giữ lễ, giữ nghĩa trong đời thường. Người làm thanh đồng, theo ông, trước hết phải biết giữ mình, không để cái tôi làm lu mờ hình ảnh của Thánh, không làm sai lệch những giá trị vốn có của tín ngưỡng.
Quan niệm ấy khiến vai trò của người thủ nhang không chỉ dừng lại ở việc bảo tồn một không gian thờ tự, mà còn là người dẫn dắt cộng đồng đi đúng lề lối. Từ việc thực hành nghi lễ đến cách ứng xử, lời ăn tiếng nói, tất cả đều cần sự chừng mực, để tín ngưỡng không bị biến dạng trong dòng chảy đời sống hiện đại.
Điều đáng quý ở Nghệ nhân Vũ Ngọc Chinh là cách ông luôn gắn “đạo” với “đời”. Theo đạo không chỉ là những ngày lễ bái, mà còn là cách sống mỗi ngày: biết sẻ chia, giúp đỡ người khó khăn, dìu dắt lớp thanh đồng trẻ bằng sự bao dung và hiểu biết. Chính từ những điều giản dị ấy, tín ngưỡng thờ Mẫu trở nên gần gũi, không xa rời đời sống, mà ngược lại, nuôi dưỡng những giá trị nhân văn trong cộng đồng.
Trong bối cảnh một số thực hành tâm linh có biểu hiện bị thương mại hóa, sự hiện diện của những người giữ được lề lối như ông trở nên đáng trân trọng. Không ồn ào, không khoa trương, ông chọn cách lan tỏa bằng chính việc làm, bằng sự nghiêm cẩn trong từng nghi lễ và sự chuẩn mực trong đời sống.
Hơn ba thập niên gắn bó với cửa thánh, Nghệ nhân Vũ Ngọc Chinh vẫn kiên trì với một điều giản dị: giữ đúng cái gốc của tín ngưỡng, đồng thời tiếp biến một cách chừng mực để phù hợp với thời đại. Từ một ngôi đền xứ Thanh, câu chuyện về ông không chỉ là câu chuyện của một cá nhân, mà còn là hình ảnh của những con người đang lặng lẽ giữ gìn mạch nguồn văn hoá dân tộc.
Ở đó, tín ngưỡng không chỉ tồn tại trong nghi lễ, mà còn hiện diện trong cách con người sống với nhau, bằng sự tử tế, khiêm nhường và lòng tin vào những giá trị bền vững.
